Przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP)

Przewlekła obturacyjna choroba płuc jest zaliczana do głównych przyczyn przewlekłej chorobowości i umieralności na świecie. Jest czwartą przyczyną zgonów, a jej znaczenie będzie prawdopodobnie rosnąć w miarę starzenia się populacji i ciągłego narażenia społeczeństwa na czynniki ryzyka zachorowania. POChP jest chorobą częstą, ale której można skutecznie zapobiegać i leczyć. Charakteryzuje się głównie trwałym ograniczeniem przepływu powietrza przez drogi oddechowe i płuc na szkodliwe cząstki bądź gazy (przede wszystkim dym tytoniowy). Pacjentom często towarzyszą zaostrzenia choroby oraz schorzenia współistniejące, które przyczyniają się do ogólnej ciężkości choroby i obniżenia jakości życia.

Najczęstszą przyczyną POChP jest dym tytoniowy, który odpowiada za 90% przypadków choroby. Inne czynniki ryzyka rozwoju i postępu choroby to:

  • płeć - częściej mężczyźni, którzy w naszej strefie kulturowej są bardziej narażeni na dym tytoniowe oraz szkodliwe czynniki zawodowe),
  • rozwój płuc - osoby z mniejszą pojemnością płuc statystycznie łatwiej mogą zachorować na POChP),
  • ciężkie zakażenia układu oddechowego przebyte w dzieciństwie i przebyta gruźlica płuc- mogą wpływać na zmniejszoną czynność płuc w wieku dorosłym, a utrzymująca się kolonizacja bakteryjna oskrzeli może mieć znaczenie w utrzymywaniu się szkodliwego procesu zapalnego.
  • Niedobór alfa1-antytrypsyny która odpowiada za hamowanie działania enzymów rozkładających białko (proteolitycznych). Enzymy te są wydzielane m.in. przez neutrofile, które znajdują się w naciekach zapalnych w oskrzelach osób chorych na POChP. Niedobór tej substancji prowadzi do przewagi w tkance płuc enzymów proteolitycznych, stopniowego uszkadzania tkanki śródmiąższowej płuc i rozwoju rozedmu.
  • Narażenia zawodowe- pyły nieorganiczne i organiczne, substancje chemiczne- mogą mieć znaczenie u około 10-15% chorych na POChP
  • Zanieczyszczenie powietrza

W terapii POChP najważniejszym i najbardziej skutecznym elementem jest zaprzestanie palenia papierosów oraz przebywania w środowisku narażenia na potencjalne czynniku ryzyka. We wszystkich stadiach ciężkości POChP wskazane są ćwiczenia fizyczne, których rodzaj i intensywność powinny być dostosowane do stanu zdrowia chorego. Innym bardzo istotnym elementem terapii, szczególnie u osób z ciężkimi postaciami choroby (B, C i D) jest rehabilitacja oddechowadająca efekty nawet po jednorazowym udziale, które mogą być podtrzymywane poprzez samodzielne ćwiczenia. Kolejnymi istotnymi czynnikami sprzyjającymi zatrzymaniu progresji choroby jest edukacja pacjenta i jego rodziny, właściwe, urozmaicone odżywianie oraz coroczne profilaktyczne szczepienie przeciwko grypie.

Leczenie farmakologiczne jest uwarunkowane obecnością objawów i ryzyka wystąpienia zaostrzenia choroby. Wytyczne Global Initiative for Obstructive Lung Disease wyróżniają 4 grupy chorych zalecając różne możliwości terapii w każdej z nich.

Grupa A (małe nasilenie objawów i małe ryzyko zaostrzeń)- chorzy z tej grupy przeważnie nie wymagają regularnego stosowania leków. Zalecane jest jedynie doraźne stosowanie leków rozkurczających oskrzela w sytuacjach zaostrzenia objawów.

Grupa B (objawy obecne; małe ryzyko zaostrzeń). Leczeniem pierwszego rzutu u tej grupy chorych jest regularne stosowanie leku rozkurczającego oskrzela.

Grupa C (małe nasilenie objawów, z dużym ryzykiem zaostrzeń). Pierwszym wyborem jest stosowanie leku przeciwcholinergicznego albo preparatu zawierającego w jednym inhalatorze długo działający Beta-2 mimetyk oraz glikokortykosteroid wziewny.

Grupa D (objawy nasilone; duże ryzyko zaostrzeń). Leczenie pierwszego wyboru jest takie samo jak w grupie C.

Istnieje wiele alternatywnych możliwości leczenia POChP i lekarz po obserwacji chorego decyduje o najodpowiedniejszej dla pacjenta terapii.

 

Zarejestruj się do bazy BIOVIRTUS >>>